श्रेणी : समाचार

वीरगंज (पर्सा), २७ माघ । मधेश प्रदेश प्रहरी कार्यालय जनकपुरधाम यतिबेला गम्भीर विवादको केन्द्रमा परेको छ । मधेश प्रहरी कार्यालयका प्रमुख प्रहरी नायब महानिरीक्षक (डीआईजी) गोविन्द थपलियाका निकट मानिएका प्रहरी बरिष्ठ नायब निरीक्षक (बरिष्ठ सई) गोपाल थापा मगरले घुमुवाको नाममा असामान्य अधिकार प्रयोग गर्दै आठ जिल्लामा असुली, सरुवा थन्क्याउने र तस्करी ‘लाइन’ सञ्चालन गरेको आरोप प्रहरी संगठनभित्रैबाट उठेको छ ।

प्रहरी श्रोतका अनुसार बरिष्ठ सई थापा मगरले मधेश प्रदेशअन्तर्गत धनुषा, पर्सा, बारा, रौतहट, सर्लाही, महोत्तरी, सिरहा र सप्तरीका जिल्ला प्रहरी कार्यालयमा कार्यरत सादा पोशाकका प्रहरी (घुमुवा) परिचालन गर्दै तस्करसँग रकम असुल्ने प्रणालीलाई तीव्र बनाएका छन् । जनकपुरदेखि वीरगंजसम्मका नाकाबाट प्रहरीको सेटिङ्गमा तस्करी निर्बाध रूपमा चलिरहेको र त्यसको ‘कमाण्ड’ थापामगरले सम्हालिरहेको दाबी श्रोतले गरेको छ ।

श्रोतका अनुसार, जिल्लामा खटाइएका घुमुवाले ‘दररेट’ अनुसार रकम नबुझाएमा ती प्रहरीलाई अन्यत्र सरुवा गराउने, गणमा थन्क्याउने वा विभागीय कारबाहीको डर देखाउने गरिएको छ । पैसा बुझाउने प्रहरीलाई भने पुनः जिल्लामै राख्ने, नमिल्नेलाई प्रदेश तान्ने र फेरि फरक जिल्लामा रमाना दिने अभ्यास चलिरहेको आरोप छ । यसले जिल्ला प्रहरी प्रमुख (एसपी) र प्रदेश नेतृत्वबीच नै दूरी बढाएको बताइन्छ ।

मधेश प्रदेश प्रहरी संगठनभित्र पछिल्लो समय देखिएको विवाद केवल व्यक्तिगत आरोपमा सीमित छैन । यसले घुमुवा प्रणाली, सिभिल परिचालन, अधिकारको असन्तुलित प्रयोग र आन्तरिक मनोबलमा गहिरो असर पारेको संकेत गर्दछ । प्रहरी श्रोतहरूले उठाएका आरोपहरू गम्भीर प्रकृतिका छन्, जसले संगठनको निष्पक्षता र सार्वजनिक विश्वासमाथि प्रश्न उठाएका छन् ।

प्रहरी श्रोतका अनुसार धनुषाको नगराइन–जटही नाका आसपास सशस्त्र प्रहरीले बरामद गरेको करिब १३ लाख ७० हजार रुपैयाँ बराबरको काजु प्रकरण यस विवादको एउटा प्रतिनिधि उदाहरण हो । उक्त काजु जनकपुरका व्यापारी उमेश साह तेलीको भएको र नेपाल प्रहरीका सई थापा मगरसँग ‘लाइन मिलाएर’ भारतबाट नेपाल भित्र्याइँदै आएको आरोप लगाइएको छ ।

यस्तै, जनकपुरका ठूला मदिरा कारोबारी राजीव महासेठ, महोत्तरीका ‘कालिया’ भनिने व्यापारीलगायत अन्य व्यक्तिहरूले पनि थापा मगरमार्फत प्रहरी सेटिङ पाएको दाबी श्रोतहरूले गरेका छन् । असुलीको रकम धल्केबर र भारतको पिपरिया क्षेत्रमा बुझाइने गरिएको भन्ने आरोपले यस प्रकरणलाई सीमापार अपराधसँग समेत जोडिएको देखिन्छ । यद्यपि यी सबै आरोपहरू हालसम्म औपचारिक छानबिनबाट प्रमाणित भइसकेका छैनन् । तर, एउटै नाम पटक पटक विभिन्न उजुरी र प्रकरणमा आउनुले प्रहरी संगठनभित्र असहज वातावरण सिर्जना भएको प्रहरी अधिकारीहरू स्वीकार्छन् ।

विवादको अर्को गम्भीर पाटो घुमुवा प्रणाली हो । श्रोतका अनुसार सई थापा मगरको प्रभावका कारण मनपरी सरुवा, रमाना र जिम्मेवारी फेरबदल सामान्य जस्तै बनेको छ । यसकै उदाहरणका रूपमा बाराको इलाका प्रहरी कार्यालय सिमरामा कार्यरत प्रहरी जवान रमेश हमालको घटना प्रस्तुत गरिन्छ । हमाललाई प्रदेश प्रहरी कार्यालय तानेर कहिले सप्तरी, कहिले रौतहट रमाना दिइएको, अन्ततः परिवारबाट टाढा पारिएको आरोप छ । निरन्तर मानसिक दबाब र अस्थिर कार्यस्थलका कारण उनी गम्भीर तनावमा परेका थिए । यही अवस्थाबीच जनकपुरमा मोटरसाइकल दुर्घटनामा परेर उनको हातको औंला गुम्न पुगेको घटनाले प्रहरी संगठनभित्र गहिरो आक्रोश पैदा गरेको छ । प्रहरी संगठनभित्रै कतिपय अधिकारीहरू घुमुवा प्रणालीले व्यक्तिगत जीवन, स्वास्थ्य र मनोबलमा नकारात्मक असर पारेको स्वीकार गर्छन् । तर, खुला रूपमा बोल्न भने डराउने वातावरण रहेको उनीहरूको गुनासो छ ।

मधेश प्रदेश प्रहरी कार्यालयभित्र डीआईजी थपलियाले सई थापा मगरलाई असामान्य अधिकार दिएको आरोप पनि चर्को रूपमा उठेको छ । सिभिलमा कार्यरत प्रहरी कर्मचारीलाई ‘डीआईजीको आदेश’ भन्दै तान्ने, कुरा नमिले गणमा पठाइदिने र मिले तुरुन्तै फिर्ता गर्ने जस्ता गतिविधिले एसएसपी तहसमेत निरीह बनेको गुनासो प्रहरी वृत्तमा व्यापक छ । प्रहरी प्रधान कार्यालयको उजुरी छानबिन महाशाखामा दर्जनौँ उजुरी परेको दाबी श्रोतहरूले गरेपनि हालसम्म ती उजुरीमाथि औपचारिक छानबिन सुरु नभएको बताइन्छ । यसले संगठनभित्र ‘उजुरी गरेपनि कारबाही हुँदैन’ भन्ने निराशा थपिएको देखिन्छ ।